Përpjekjet për uljen e tensioneve në Lindjen e Mesme kanë pësuar një goditje të re, pasi takimi i planifikuar ndërmjet Iranit dhe vendeve të Gjirit për situatën në Ngushticën e Hormuzit është shtyrë.
Në të njëjtën kohë, një sulm me dron ndaj infrastrukturës energjetike të Arabisë Saudite ka detyruar autoritetet të ndërpresin përkohësisht funksionimin e tubacionit strategjik Lindje–Perëndim.
Ky tubacion transporton naftën nga zonat prodhuese në lindje të Arabisë Saudite drejt portit Yanbu në Detin e Kuq dhe konsiderohet alternativa kryesore për shmangien e Ngushticës së Hormuzit.
Sipas Reuters, ndërprerja e tij mund të rrezikojë transportimin e një sasie që përfaqëson deri në katër për qind të furnizimit botëror me naftë.
Sulmi ka ardhur në një moment kur qarkullimi i anijeve në Hormuz është kufizuar ndjeshëm dhe rreziku është shtuar edhe në ngushticën Bab el-Mandeb, në skajin jugor të Detit të Kuq.
Houthët e Jemenit, të mbështetur nga Irani, kanë zgjeruar praninë e tyre deri në ishullin Perim, i cili ndodhet në një pikë strategjike të rrugës detare që lidh Detin e Kuq me Gjirin e Adenit.
Ndërkohë, një anije është goditur nga një predhë në afërsi të Ngushticës së Hormuzit. Sulmi ka shkaktuar zjarr dhe ekuipazhi është detyruar ta braktisë anijen.
Irani ka njoftuar se një person është vrarë dhe katër anëtarë të ekuipazhit janë plagosur në goditjen ndaj një anijeje tregtare iraniane.
Shtyhet takimi ndërmjet Iranit dhe vendeve të Gjirit
Një takim i parashikuar të mbahej në Oman ndërmjet Iranit dhe vendeve arabe të Gjirit është shtyrë pa një datë të re.
Ministri i Jashtëm i Omanit tha se shtyrja ishte bërë “në interes të konsensusit”, por vendimi ka zbehur shpresat për një marrëveshje të shpejtë që do të mundësonte rikthimin e lundrimit normal në Hormuz.
Nëpër këtë ngushticë kalon një pjesë e konsiderueshme e naftës dhe gazit të tregtuar në botë. Çdo pengesë e zgjatur mund të shkaktojë mungesa në treg, rritje të kostove të transportit dhe shtrenjtim të energjisë.
Irani publikoi gjithashtu një listë me 77 anije, të cilat pretendon se kanë shkelur protokollet e vendosura për lundrimin në Hormuz.
Pretendimet e Teheranit dhe rritja e incidenteve detare kanë shtuar frikën se një keqllogaritje apo një sulm i ri mund ta zgjerojë edhe më shumë konfliktin.
Arabia Saudite nën presion
Tubacioni Lindje–Perëndim është ndërtuar pikërisht për t’i mundësuar Arabisë Saudite eksportimin e naftës pa kaluar nëpër Hormuz. Sulmi ndaj tij tregon se edhe rrugët alternative janë të cenueshme.
Sipas burimeve të industrisë të cituara nga Reuters, rezervat e grumbulluara në portin Yanbu mund t’i mbulojnë eksportet për rreth pesë deri në shtatë ditë.
Nëse ndërprerja zgjat më shumë, tregu mund të përballet me mungesë reale të furnizimit dhe jo vetëm me frikën nga një ndërprerje e mundshme.
Shtetet e Gjirit përballen tani me presion të dyfishtë: rrezikun ndaj transportit në Hormuz dhe sulmet ndaj infrastrukturës tokësore që shërben si alternativë ndaj tij.
Në mungesë të një marrëveshjeje diplomatike, çdo sulm i ri mund të sjellë pasoja që shkojnë shumë përtej Lindjes së Mesme, duke prekur drejtpërdrejt çmimet e karburanteve, transportin dhe inflacionin në Evropë dhe në pjesën tjetër të botës.
Burimi: Reuters
