Kritika spanjolle përshëndet koncertin e violinistit Florian Vlashi në Madrid - Bota Sot
Kritika spanjolle përshëndet koncertin e violinistit Florian Vlashi në Madrid

Muzikë

Kritika spanjolle përshëndet koncertin e violinistit Florian Vlashi në Madrid

Më: 28 shkurt 2019 Në ora: 18:50
Florian Vlashi

Violinisti shqiptar Florian Vlashi ka patur përsëri vëmendjen e shtypit spanjoll pas suksesit në koncertin e tij të fundit në Madrid, tematika e të cilit riktheu në sallë valët muzikore të vitit 1968. Ky ishte koncerti i fundit i ciklit “Shenja, Lojra dhe Mesazhe”, ndërsa të tjerët u prezantuan në Festivalin e Muzikës Bashkohore “RESIS”, në Universitetin e Santiago de Compostela dhe Universitetin e Arteve Vigo.

Kritiku i njohur Paco Yanez e nis shkrimin në revistën “Mundo Clasico” me vlerësime tepër të larta.

Duke folur për koncertin ai thotë se "interpretimi i jashtëzakonshëm i programit sigurohet nga Florian Vlashi, violinisti shqiptar angazhimi i të cilit në muzikë në Galici përfshin jo vetëm pjesëmarrjen e tij në Orquesta Sinfónica de Galicia apo krijimin dhe drejtimin e Grupo Instrumental Siglo XX, por edhe në bashkëpunimin me USC - Universidad de Santiago de Compostela si dhe në hulumtimet e dy repertoreve, klasik (shih punën e tij aktuale mbi Andrés Gaos) dhe bashkëkohorë.

Që nga ardhja e tij në La Coruña në vitin 1992 ai është nismëtar e drejtues për 146 vepra të porositura dhe të luajtura premirë absolute në Galicia-nënvizon Yanez.

Koncerti u mbajt në një vend emblematik: Ateneo de Madrid, Shoqëria e shkencës, letërsisë dhe e artit e krijuar në 1835 është vendi ku kanë kaluar thuajse të gjithë Çmimet Nobel spanjollë. Aty kanë interpretuar Casals, Arbós, Albéniz. Violinisti 55-vjeçar nga Durrësi tregon se Ateneo ndodhet në "Lagjen e Letrave" ku është shtëpia e Cervantes-it, e Lope de Vega-s, ndodhet shtypshkronja që botoi Don Kishotin në 1604, apo teatri spanjoll "Siglo de Oro" (i Shekullit të Artë) ... Një ftesë e tillë është për mua një takim me “arin” e këtij vendi-nënvizon artist shqiptar.

Vlerësimet e kritikut Paco Yanez

"Koncerti, që trajton në formë qarkore ekzistencën e një jete, me artikulimin e jashtëzakonshëm e plot vitalitet në violinën e Florian Vlashit, nënshkruan plot nerv e shkëlqim madhështor me bindjen absolute – si në Majin 68 ashtu dhe në atë të 2018 - fuqinë revolucionare, utopike dhe transformuese të muzikës."

“Sonata për solo violinë" ka një interpretim të jashtëzakonshëm, -shkruan Yanez, duke shtuar “këtu pajtohem plotësisht me autorin Cristobal Halffter se Florian Vlashi duhet ta inçizojë patjetër Sonatën për të përmbushur këtë boshllëk në katalogun e kompozitorit nga Madridi.

Në përshtypjen prej kritiku të veprës së Lachenmann “Toccatina" Yanez thotë se “ Në këtë zbulim të një gjuhe të re muzikore është e qartë se disa nga efektet e muzikës instrumentale konkrete janë më afër Florian Vlashit se sa instrumentistëve të tjerë."

Nga Kurtag – “Shenja, Lojra dhe Mesazhe”: "... për Vlashin, muzika e hungarezit frymëzohet nga Kafka, Samuel Beckett apo Marc Chagall, duke vënë theksin në lirinë artistike të natyrshme tek Kurtág, si dhe në humanizmin e pasur të veprës së tij (kjo dëshmon edhe një herë këndvështrimin kozmopolit të një muzikanti aq të kulturuar si Florian Vlashi).

Për këto arsye partitura kurtagiane e programuar nga ai (e cila i jep edhe titullin në anglisht koncertit “Signs, Games and Messages 1961- 2005), e vesh Kurtágun e Vlashit me aroma kulturore nga më heterogjenet, duke na i sjellur këto Shenja, Lojra dhe Mesazhe në një vështrim pa paragjykime plot shumëllojshmëri në ngjyrime, folklor dhe personazhe. "

Pa u ndalur në interpretimet e tjera finalja e koncertit të Madridit nuk kaloi pa duartrokitjet e merituara, që e rikthyen në skenë Florian Vlashin me veprën “Kabatronik” të kompozitores nga Kosova Donika Rudi, interpretimin e së cilës ai ia kushtoi bashkëshortes instrumentiste Rediana Lukaçi Vlashi.

Në kështjellë me mjeshtrin Cristobal Halffter

Instrumentisti Florian Vlashi e risjell bashkëpunimin e javës së kaluar me kompozitorin 89-vjeçar si “një fat i madh”: “Në kështjellën mesjetare të Markezëve të Vilafrankës, mes vreshtave të mbjelluara para 900 vjetësh nga murgjët benediktinë për Pelegrinët e Kompostelës, banon një njeri i vetëm me qenin e tij, Nero. Është kompozitori 89 vjeçar, autori i operës

“Don Quijote”, Cristobal Halffter, një nga figurat më të mëdha të muzikës spanjolle të shekullit XX.

Brenda mureve pesëqind vjeçarë, pranë bibliotekës te mbushur me libra e partitura, luaj Sonatën për violinë solo që mjeshtri ka shkruar në 1959. Pastaj, në dhomën e zjarrit, me një çaj përpara, flasim për historinë e keshtjellës, vreshtat, muzikën, pikturat, librat e Kadares, familjen, të shoqen që e humbi para 425 ditësh. "Keshtjellë e madhe, Maestro!" "E madhe dhe pa fantazma..." thotë dhe shton pas pak nën zë"...po ka ndonjë...". Edhe unë e di që ka një, sepse ai flet me "atë" çdo moment. Më shkruan një kujtim mbi partiturën e sonatës, pikërisht në faqen ku është dedikimi i veprës për të shoqen "a Maria Manuela".

Ndahemi tek shkallët. Ai shikon telefonin por asgjë, “Mjeshtrit s´ka kush t´i shkruaj”. Ecim nëpër rrugët e fshatit mesjetar Villafranca del Bierzo që, si në një film surrealist, është mbushur me koreanë të cilët po transmetojnë nga aty një "reality show tv".

Shfaq komentet
comments powered by Disqus
Sot mund të lexoni Shfletoni kopertinat
Sondazh Pas votimit të projektligjeve për shndërrimin e FSK-së në ushtri, a mund të ketë inskenime nga Serbia për një luftë të re në Ballkan?
Loading...