Kur pronari i restorantit e pyeti nëse duhej ta ruante rezervimin, Besa kishte ende në telefon fotografinë e fustanit. E zmadhoi me dy gishta, sikur përgjigjja të fshihej te mëngët.
— Deri nesër ju tregoj, — tha.
Pastaj telefonoi të fejuarin.
— Sonte duhet të flasim. Pa prindërit.
Besa ishte tridhjetë e dy vjeçe dhe punonte në një studio kontabiliteti në Prizren. Ardiani ishte tridhjetë e gjashtë. Kishte një punishte të vogël mobiliesh me vëllanë dhe zakonin që, kur mendonte, kalonte gishtin e madh mbi një shenjë të vjetër në pëllëmbë.
Ishin njohur kur ai kishte sjellë dokumentet e biznesit në zyrën ku punonte ajo. Për tri javë Ardiani kishte gjetur nga një letër që i mungonte. Të katërtën, Besa ia kishte thënë duke qeshur:
— Dosja jote është kryer. Nëse do kafe, kërkoje.
Pas dy vjetësh bashkë, kishin vendosur të martoheshin.
Fillimisht kishin menduar një drekë me familjarët. Pastaj nëna e tij kishte përmendur kushërinjtë që nuk mund të liheshin jashtë. Babai i saj kishte thënë se kishte kthyer shumë zarfe ndër vite. Lista kishte kaluar dyqind veta.
Besa kishte kundërshtuar dy herë. Herën e tretë, Ardiani ia kishte shtrënguar dorën poshtë tavolinës.
— Le ta bëjmë për qejfin e tyre. Një ditë është.
Asaj i kishte pëlqyer që ai nuk grindej për gjithçka. Muajin e fundit po zbulonte sa shumë vendime mund të futeshin brenda asaj fjalie.
Banesa sipër shtëpisë së prindërve të tij po lyhej. Kuzhinën e kishte zgjedhur e ëma, sepse njihte një shitës. Motra kishte porositur perdet. Një të diel, Besa kishte shkuar dhe kishte parë se muri që e donte të gjelbër ishte bërë bezhë.
— Kjo ngjyrë nuk të lodh, — i kishin shpjeguar.
Ardiani kishte ngritur supet.
— Mund ta ndërrojmë më vonë.
Tani kishte ardhur radha e punës.
Vëllai i Ardianit po hapej me një sallë ekspozimi. Gjatë një darke familjare, vjehrri i ardhshëm i kishte thënë Besës:
— Për financat të kemi ty. Më mirë të punosh për shtëpinë tënde.
Ajo kishte pritur që Ardiani të ndërhynte. Ai kishte vazhduar të priste bukën.
Në makinë, Besa e kishte pyetur:
— Kur vendosët që do ta lë punën?
— S’ka vendosur askush.
— Babai yt foli sikur të hënën duhet t’ia dorëzoj çelësat zyrës.
— E tha si mundësi. Mos e merr çdo gjë kaq rëndë.
Dy ditë më vonë, i vëllai i kishte dërguar në telefon orarin e sallës së ekspozimit.
U takuan në një lokal pranë punishtes. Ardiani mbërriti me pluhur druri te mënga. Deshi ta puthte, por Besa u tërhoq pak për t’i bërë vend kamerierit. Ai e vuri re.
— Çfarë ka ndodhur?
Ajo e la telefonin mbi tavolinë.
— Nuk dua të jap dorëheqjen.
— Mirë.
Përgjigjja e shpejtë e zemëroi më shumë.
— Nuk mjafton të ma thuash këtu.
Ai fërkoi shenjën në pëllëmbë.
— Do të flas me ta.
— Edhe për banesën? Për çelësin që nëna jote mendon ta mbajë? Për faktin që dje më pyeti kur e kemi ndër mend fëmijën e parë?
— Po mundohet të na ndihmojë.
— E di. Por unë dua të mund të them jo pa u bërë menjëherë mosmirënjohëse.
Ardiani uli shikimin. Telefoni i tij u ndez. Ishte një mesazh nga e ëma. Ai e ktheu përmbys.
Besa nxori unazën dhe e vendosi në tavolinë.
Ai mbeti me dorën pranë gotës.
— Kaq? — pyeti.
— Nuk e di. E di vetëm që nuk mund të hyj në atë shtëpi dhe të shpresoj se më vonë do të guxojmë të flasim.
Për herë të parë, Ardiani dukej i zemëruar.
— Ti mendon se për mua është e lehtë?
— Nuk të kam kërkuar të jetë e lehtë.
Ai u mbështet në karrige. Kaloi një kamerier me tabaka. Të dy pritën derisa ai u largua.
Pastaj Ardiani tha:
— As unë nuk dua të jetoj sipër tyre.
Besa e pa pa folur.
Ai kishte punuar aty gjatë gjithë verës. Kishte shtruar pllakat në fundjavë. I kishte dërguar fotografi nga ballkoni.
— Pse s’ma ke thënë?
— Babai e ka ngritur atë kat duke thënë gjithmonë se është për mua. Kur ia përmenda një herë qiranë, nuk foli me mua tri ditë.
— Dhe vendose të mos flisje me mua?
Ai tundi kokën ngadalë.
— Mendova se, po të të shihja ty të lumtur me banesën, do të më kalonte.
Besa kujtoi sa herë e kishte pyetur nëse i pëlqente diçka dhe ai ishte përgjigjur: “Rëndësi ka të të pëlqejë ty.”
Ajo kishte marrë për bujari diçka që shpesh ishte frikë.
Ardiani e shtyu unazën lehtë drejt saj.
— Unë kam menduar të ik në Austri, — tha.
Besa nuk e preku unazën.
Një shok i kishte ofruar punë në një punishte afër Gracit. Kishte javë që flisnin. Ardiani nuk kishte pranuar, por as e kishte mbyllur bisedën.
— Pas dasmës? — pyeti ajo.
— Mendova të shkoja disa muaj. Të kurseja. Pastaj të merrnim diçka tonën.
— Kur do të ma tregoje?
Ai nuk u përgjigj.
Besa ndjeu se po i ftoheshin duart. Ajo kishte kaluar net duke menduar si t’i shpjegonte se donte të ruante punën, ndërsa ai po mendonte një shtet tjetër.
— Unë nuk kam premtuar se do të vij në Austri.
— E di.
— Dhe nuk dua të mbetem te prindërit e tu duke pritur kur do të kthehesh.
— E di.
Këtë herë ajo e besoi se ai po e dëgjonte. Por kjo nuk ia lehtësoi zhgënjimin.
Dasmën e shtynë.
Familjarëve ua thanë bashkë, një të diel pasdite. Nëna e Besës pyeti nëse kishte ndonjë grua tjetër. Babai i Ardianit kërkoi të dinte çfarë i mungonte katit sipër.
— Nuk po flasim për pllakat, babë, — tha Ardiani.
Iu drodh zëri. Vazhdoi gjithsesi.
Besa nuk e shpëtoi nga heshtja që pasoi. Qëndroi pranë tij dhe e la ta mbaronte.
Ditët në vijim patën telefonata, fyerje të vogla të mbështjella si këshilla dhe para që nuk ua kthyen. Në një qese, Besa mblodhi mostrat e ftesave dhe fjongot që kishin blerë.
Me Ardianin nuk u takua për një javë.
Kur ai e telefonoi, ajo ishte duke dalë nga zyra.
— A mund të vij të të marr?
— Për çfarë?
— Të hamë diçka. Dhe të flasim për ofertën në Austri. Ende s’e kam refuzuar.
Besa ndaloi pranë makinës së vet.
— Mirë që ma the.
U takuan në një restorant të vogël ku askush nuk i pyeti për sallën apo numrin e mysafirëve. Folën gjatë. Asaj i pëlqente puna që kishte. Ai donte të provonte diçka jashtë punishtes familjare. Nuk gjetën një zgjidhje atë mbrëmje.
Kur dolën, Ardiani ia kapi dorën. Besa e la.
Unazën e kishte ende në shtëpi.
— A mendon se do të martohemi? — e pyeti ai.
Ajo shikoi fytyrën e tij, të lodhur dhe për herë të parë pa një përgjigje të gatshme.
— Dua ta kuptoj me ty, — tha.
Në rrugën drejt makinave, ai i tregoi çfarë page i kishin ofruar dhe sa do t’i kushtonte dhoma. Besa i bëri pyetje. Njërës ai nuk dinte t’i përgjigjej dhe nxori telefonin për ta shënuar.
Ajo e shtrëngoi pak më fort për dore.