Vargje margaritarë që rrezatojnë shtigjeve të jetës

Kultura

Vargje margaritarë që rrezatojnë shtigjeve të jetës

Nga: Izet Abdyli Më: 15 tetor 2021 Në ora: 14:04
Foto e kopertinës së librit

Izet Abdyli (1961), nuk rresht së gjurmuari nëpër labirinthet e Galerisë së tij krijuese për të nxjerr mbi sipërfaqe gjithë thesarin poetik që ndrynë shpirti i tij krijues, për ta pasuruar edhe më opusin krijues prej disa përmbledhjesh poetike. Përveç poezisë, kujtojmë edhe krijimtarinë tjetër të pakontestueshme në letërsinë për fëmijë, studime e analiza letrare të shumë veprave të autorëve të shumtë dhe shkrime të tjera publicistike e studimore. Krijimtaria letrare e tij tashmë ka bërë vendin meritor në letrat shqipe, për tu lexuar e studiuar me përkushtim nga studiues të fushës.

Pa mos insistuar në përmbylljen e mendimit me një fjali përkufizuese për krijimtarinë poetike të Izet Abdylit, emri i të cilit kalkulohet në disa gjini e veprimtari letraro-kulturore, do të bëj një sheti “relaksuese” nëpër vargjet e librit të radhës “Shprush kujtimet”, që simbolikisht shpërfaq synimet e autorit në rrugëtimin e parreshtur me vargun e tij, duke kompozuar tema e motive nga më të ndryshmet, duke mos e anashkaluar edhe atë sublimen, dashurinë, si fenomen, që, ndonëse e ka dhënë edhe herë tjetër si përmbledhje të veçantë, e sjell edhe këtu, duke i dhënë një hapësirë të konsiderueshme. Kjo pa dyshim e bën më të adhuruar për lexuesin këtë përmbledhje poetike, duke ia krijuar shijen e një pranvere me lule, me fjalë-mrekulli të pambarim edhe përtej ëndrrës së jetës, deri në dashuri.

programuar në katër njësi poetike: “Deri në fund të maratonës”, “Pirgu i vargjeve”, “Ogur i bardhë” dhe “Kush e vrau buzëqeshjen”, kjo libër me mbi shtatëdhjetë poezi, sjell botën poetike të strukturuar sipas motiveve të trajtuara brenda lëndës poetike që e lartësojnë ngrehinën e vlerave letrare. Në secilën prej katër cikleve poetike takojmë nga një botë të veçantë, të shtjelluara me kujdes e përkushtim, e paisur me një leksik të pasur gjuhësor, me metafora e toponime të shumta që e identifikojnë vendkrijimin e saj, për ta brumosur në kujtesën e lexuesit edhe gjeografinë e shtrirjes së semantikës poetike, që të kompletuara e paraqesin një botë të mrekullueshme të stolisur me mjeshtri nga pena e Izet Abdylit, e dëshmuar tashmë, si latues i kujdesshëm në stilin dhe ravijëzimin e pamjeve ambientale të vendngjarjeve prej nga shtrihet tema e trajtuar.

Kështu, në rrugëtimin e tij jetik, Izet Abdyli sikur i ka dhënë vetes detyrë prioritare që mos të ndaloj për asnjë çast me krijimtarinë poetike, derisa një ditë të arrij “Deri në fund të maratonës”, sepse, sipas tij: “nuk është me rëndësi/ kush del i pari apo i fundit/ kush e merr trofeun/ e kush lodhet më shumë/ kryesore maratonës ti dilet në fund”, do ta përkufizonte mendimin e tij. Edhe cikli tjetër, “Pirgu i vargjeve”, poaq i ka vlerat e veta, jo vetëm për trajtimin e temave, por shquhet edhe për vargjet më të spikatura në portretizimin e emrave të përveçëm të historisë sonë kombëtare që nga antika e këtej, që si duket kësaj radhe vijnë të përzgjedhur me kujdes, për të pasqyruar shtrirjen sa më të gjërë të prezantimit, si: Pjetër Bogdani, Gjergj Kastrioti - Skënderbeu, Fazli Greiçevci, Jusuf e Bardhosh Gërvalla, Kadri Zeka, pastaj Latif Berisha, Ragip Sylaj, deri edhe luftëtarë të luftës së fundit, si Ismet Krasniqi, për të sjellur edhe përkushtime e mbresa për vende e ngjarje të shumta gjithandej trojeve të Ilirisë së hershme, që ende i kujtojmë dhe i përjetojmë shpirtërisht si plagë që rrjedhin gjak e ndryejnë mall, si: Çamëria, Krojet e Ali Pashë Gucisë, për kullat historike të Bujanit, etj. për të përmbyllur me “Testamentin e luftarit”, i cili ka veç një qëllim, që siç do ta thonë vargjet: “edhe pak/ edhe pak hapa/ deri te caku/ sall të shijoi ato rreze lirie/ pastaj po bie” (po aty, fq. 45). “Ogur i bardhë” për autorin e kësaj përmbledhje poetike është vet krijimtaria e tij që çdoherë i vjen e freskët, me gjak të ri krijues, me nduarnduarshmëri temash e prekjesh sensitive të vargut të tij. Këtë herë, veç sa nuk i thur epope vargut të tij, duke e trajtuar në disa prej poezive, që të përmbledhura në këtë cikël poetik dalin si një poemë e mirë, ku “Fjala si vala” dhe “Në ditën e poezisë”, që në çast edhe mund të përjetojnë “Tërmet në vargje” në ecjen tutje hullive të reja të lërimit të vargut për vargun deri në “Mrekullinë e vargut”. Por, edhe këtu nuk mungojnë vargjet plot dhimbje, “Kur qan poeti për poetin”, që shpërfaq lidhjet e fuqishme shpirtërore edhe për krijuesit që mund të pësojnë në jetë e fatkeqësi.

Çdo veprimtari e ka edhe të veçantën e vet. Edhe këtu e përjetojmë atë kënaqësi leximi të vargjeve me ngjyrime të dashurisë, me lule e këngë zemre, që nuk mbarojnë nga vargu në varg për ta nxejerr sheshit dashurinë e ndryrë në shpirt dhe mallin e pashuart të dashuruarit, për kujtimet e ikura si hijet e mesditës, po gjithnjë në rikthim të dytë për tu prekur emocionalisht. Në mbi njëzet njësi poetike, që pothuajse gjithësecila bart në vete një kujtim, një mall a një dhimbje të ëmbël, që të bashkuara pasqyrojnë jetë –dashurinë e shprehur përmes vargjeve. “Kush e vrau buzëqeshjen” do ta përmbyllte gjithë temën e dashurisë, duke aluduar në frymën që frymon dashuri përmes vargjeve e prekjes me zemër deri “Në pikëditë” ku do ta takoj mrekullinë: “dorë e vogël sikur ngrinë/ po në sy duken shkëndija/ si ujëvarë derdhë buzëqeshje/ ti që hyre në vargje të mia”, (po aty, fq. 89), sikur e ngushëllojnë poetin.

Kjo përmbledhje poetike që solli për lexuesin e tij të pasionuar, Izet Abdyli, padyshim se është edhe një margaritar që i shtohet gjerdanit të bukur të poezisë sonë, rrezatimi i të cilave përqafohet me rrezet e diellit, për të shkëlqyer gjithandej kah jeta kapton shtigjet e jetës.

Të nderuar lexues të gazetës “Bota sot”, komentet që përmbajnë fyerje, ofendime dhe sharje nuk lejohen në portal. Andaj, komentet e juaja do të kalojnë në filtra për aprovim dhe të tillat që përmbajnë gjuhë që nuk përkon me rregullat, nuk do të aprovohen. Ju faleminderit.
Sot mund të lexoni Shfletoni kopertinat