Donald Trump mban fjalimin për Gjendjen e Kombit të martën në mbrëmje

Amerika

Donald Trump mban fjalimin për Gjendjen e Kombit të martën në mbrëmje

Nga: Beqir Sina, New York Më: 23 shkurt 2026 Në ora: 15:49
Foto ilustrim

Presidenti do t’i drejtohet kombit amerikan në atë që quhet “State of the Union”, në një moment kur “një në gjashtë” amerikanë është i pakënaqur me politikat e administratës së tij dhe pasi Gjykata Supreme t’i ketë dhënë një qortim për politikën tarifore.

Presidenti Donald Trump do të mbajë një fjalim tradicional në një seancë të përbashkët të Kongresit të martën në mbrëmje, në orën 21:00 sipas orës së Bregut Lindor. Fjalimi drejtuar kombit, “State of the Union”, është mundësia e presidentit për t’u paraqitur amerikanëve argumentet për politikat që ka ndërmarrë gjatë trembëdhjetë muajve të parë të mandatit të tij të dytë, për të përmbysur rënien në sondazhe dhe për të mobilizuar votuesit republikanë në përgatitje për zgjedhjet e mesit të mandatit në nëntor.

Shtëpia e Bardhë, thonë komentatorët, ka bërë pak për të parashikuar se çfarë saktësisht do t’i thotë Trump Kongresit, megjithëse çështjet e brendshme ka të ngjarë të dominojnë.

Komentatorët thonë se është një bast i sigurt që fjalimi i tij do të jetë i gjatë dhe se ai do të devijojë nga vërejtjet e përgatitura. Secili prej pesë fjalimeve të tij në një seancë të përbashkët të Kongresit ka zgjatur të paktën një orë; fjalimi i marsit të kaluar zgjati gati një orë e dyzet minuta, pasi ai shpesh dilte jashtë skenarit.

Është gjithashtu e sigurt se Trump do të marrë merita për një sërë suksesesh historike, duke i lënë komentuesit në rrjetet e lajmeve kabllore dhe në mediat sociale të debatojnë se cilat janë reale dhe cilat të imagjinuara.

Konteksti politik

Trump do t’i drejtohet kombit me zgjedhjet e mesit të mandatit pak më shumë se tetë muaj larg.

Kontrolli i Kongresit varet në fije të perit. Zgjedhjet e mesit të mandatit rrallë janë lajm i mirë për presidentët. Vetëm në katër nga dyzet e një rastet e fundit partia e presidentit ka fituar vende në Dhomën e Përfaqësuesve.

Republikanët tani kanë vetëm një diferencë prej katër vendesh, kështu që demokratët duken të gatshëm të rimarrin kontrollin. Ata madje po fillojnë të besojnë se kanë një shans për të rimarrë Senatin.

Një arsye tjetër për pesimizëm lidhur me shanset e republikanëve këtë vjeshtë janë shifrat në rënie të sondazheve të Trump. Sondazhi më i fundit i Pew e vendosi vlerësimin e tij të miratimit në 39 për qind, afërsisht në nivelin më të ulët që ai regjistroi gjatë mandatit të tij të parë.

Sondazhet në një sërë mediash tregojnë se Trump është në disavantazh në çështje si ekonomia, inflacioni dhe krimi. Pothuajse gjashtë nga dhjetë amerikanë thonë se vendi po shkon në drejtimin e gabuar.

Këshilltarët e Trump kanë argumentuar prej kohësh se mënyra për të përmbysur rënien në sondazhe dhe për të rritur shanset e republikanëve në nëntor është të theksojnë se politikat e tij po përmirësojnë ekonominë dhe po e bëjnë jetën më të përballueshme për amerikanët e zakonshëm.

Joe Biden e provoi këtë strategji përballë rënies së besimit të publikut në politikat e tij ekonomike. Nuk funksionoi mirë për të.

Cilado qofshin meritat e bindjes së publikut se gjërat janë më mirë nga sa mendojnë, Trump ka pasur vështirësi t’i përmbahet këtij mesazhi.

Në një fjalim në dhjetor të kaluar, që synonte të tregonte se i kuptonte shqetësimet për koston e jetesës, Trump e quajti përballueshmërinë një “mashtrim” të shpikur nga demokratët.

Nuk ka ndryshuar shumë në mënyrën e tij të të menduarit në dhjetë javët që pasuan. Ai tha në një tubim dje në Romë, Xhorxhia: “A e vini re cilën fjalë nuk e keni dëgjuar gjatë dy javëve të fundit? Përballueshmërinë. Sepse kam fituar; kam fituar përballueshmërinë.” Por të dhënat e publikuara këtë mëngjes tregojnë se ekonomia amerikane u ngadalësua në fund të vitit të kaluar, me rritjen e tremujorit të katërt që arriti në vetëm 1.4 për qind, nga 4.4 për qind në tremujorin e mëparshëm. Votuesit mund të dinë diçka që presidenti nuk e di.

Sidoqoftë, paralajmërimi standard për atë që mund të arrijë një fjalim presidencial vlen: pavarësisht të gjitha diskutimeve për fuqinë e foltores presidenciale, fjalimet presidenciale rrallë e lëvizin opinionin publik.

Tarifat, tregtia dhe Gjykata Supreme

Ekspertët e politikës së jashtme do të dëgjojnë se çfarë thotë ose nuk thotë Trump për pjesën tjetër të botës. Ai pothuajse me siguri do të flasë për tarifat.

Këtë mëngjes, Gjykata e Lartë rrëzoi përdorimin e tij të Aktit Ndërkombëtar të Fuqive Ekonomike të Emergjencës (IEEPA) të vitit 1977, autoritetin ligjor që ai ka cituar për shumicën e rritjeve të tarifave gjatë vitit të kaluar.

Trump u zemërua me vendimin, duke thënë se “turpërohej nga disa anëtarë të Gjykatës” dhe i quajti ata “budallenj dhe ‘qen të skllapit’”. Ai ka të ngjarë të thotë më shumë për këtë çështje deri të martën në mbrëmje.

Vendimi i Gjykatës nuk e përjashton Trump nga politika e tarifave. Tarifat e vendosura sipas autoriteteve të tjera ligjore mbeten në fuqi, dhe ai iu përgjigj vendimit duke u thirrur në Seksionin 122 të Aktit të Tregtisë të vitit 1974 për të vendosur një tarifë globale prej 10 për qind. Por qortimi i gjykatës për interpretimin e tij të gjerë të autoritetit presidencial i ka ngushtuar mundësitë.

Ndryshe nga IEEPA, tarifat e Seksionit 122 nuk mund të kalojnë 15 për qind dhe shfuqizohen pas 150 ditësh, përveç nëse Kongresi i zgjat ato. Statutet e tjera tarifore kërkojnë procedura që marrin kohë ose kufizojnë nivelin e rritjes së tarifave.

Vendimi i Gjykatës krijon gjithashtu pasiguri për marrëveshjet tregtare që ai ka negociuar ose po negocion.

Vendimi është lajmi i dytë i keq për Trump këtë javë lidhur me tregtinë. Dje, Byroja e Regjistrimit publikoi shifrat për deficitin tregtar të SHBA-së për vitin 2025.

Nga ana pozitive, deficiti i përgjithshëm tregtar me botën u ngushtua pak, kryesisht për shkak të rritjes së suficitit në shërbime.

Megjithatë, Trump historikisht është përqendruar te bilanci i tregtisë së mallrave fizike, ku deficiti arriti një nivel të ri në vitin 2025. Kjo sugjeron se tarifat deri më tani nuk kanë sjellë një rilindje në prodhimin amerikan. Rënia e vazhdueshme e vendeve të punës në prodhim gjatë vitit të kaluar duket se e mbështet këtë përfundim.

Koha e vendimit të Gjykatës Supreme i shton dramë fjalimit të së martës. Sipas traditës, të nëntë gjyqtarët marrin pjesë në fjalimin për Gjendjen e Kombit dhe ulen përpara, ndërsa presidenti flet.

Për të treguar paanshmëri, ata zakonisht qëndrojnë me fytyrë të palëvizshme, duke duartrokitur vetëm në momentet e “mollës dhe byrekut”.

Kur gjyqtari Samuel Alito tundi kokën dhe u duk se tha “nuk është e vërtetë” gjatë fjalimit të Barack Obamës në vitin 2010, shkelja e etikës u bë lajm në faqen e parë. Prandaj, gjyqtarët mund të presin që shprehjet e tyre të fytyrës dhe gjuha e trupit të analizohen me kujdes të martën në mbrëmje.

Irani, Venezuela dhe më shumë

Trump ka të ngjarë të diskutojë edhe për Iranin.

Shtetet e Bashkuara kanë grumbulluar forca ushtarake në Lindjen e Mesme për javë të tëra, duke i bërë presion Teheranit për të kufizuar programet bërthamore dhe balistike.

Dje, Trump tha se bota do të mësojë në “dhjetë deri në pesëmbëdhjetë ditët e ardhshme” nëse ai do të urdhërojë një sulm ndaj Iranit. Megjithatë, afati mund të jetë më i shkurtër.

Qershorin e kaluar, ai tha se do të merrte një vendim “brenda dy javëve”, por vetëm tridhjetë orë më vonë urdhëroi goditjen e objekteve bërthamore iraniane.

Venezuela gjithashtu mund të përmendet, qoftë edhe për të përgëzuar ushtrinë amerikane për kapjen e presidentit venezuelian Nicolás Maduro.

Megjithëse shumë venezuelianë shpresonin se dorëzimi i Maduros do të sillte ndryshim regjimi, Trump deri tani është fokusuar në ndryshimin e lidershipit dhe “menaxhimin e regjimit”, ndërsa pjesa tjetër e qeverisë mbetet në vend.

Trump nuk përmendi demokracinë apo të drejtat e njeriut gjatë konferencës për shtyp më 3 janar, kur njoftoi kapjen e Maduros, dhe ende nuk ka paraqitur një plan konkret për të ndihmuar venezuelianët të rimarrin demokracinë.

Tema të tjera për t’u ndjekur përfshijnë politikën ndaj Kinës, marrëdhëniet me NATO-n dhe aleatët, përpjekjet për t’i dhënë fund luftës së Rusisë në Ukrainë, marrëveshjen e paqes në Gaza, të ardhmen e Bordit të Paqes dhe “Doktrinën Donroe” ndaj Kubës.

Si gjithmonë, edhe temat që Trump zgjedh të injorojë mund të jenë po aq domethënëse sa ato që trajton.

Përgjigjja e demokratëve

Si zakonisht, demokratët do të paraqesin një përgjigje ndaj fjalimit të Trump.

Ata kanë caktuar guvernatoren e Virxhinias, Abigail Spanberger, e cila mori detyrën muajin e kaluar, për të dhënë përgjigjen zyrtare.

Udhëheqësi demokrat i Senatit, Chuck Schumer, deklaroi se “guvernatorja Spanberger do të përcaktojë një rrugë të qartë përpara: uljen e kostove të përditshme, mbrojtjen e kujdesit shëndetësor dhe mbrojtjen e lirive që përcaktojnë se kush jemi si komb”.

Ndërkohë, senatori Alex Padilla i Kalifornisë do të japë një përgjigje në spanjisht. Ai tha se pret të paraqesë një “rrugë më të mirë” për Shtetet e Bashkuara, “një rrugë që ul kostot, mbron demokracinë tonë dhe frenon agjencitë federale mashtruese”.

Një parashikim i shpejtë: çfarëdo që të thotë Trump, republikanët do ta lavdërojnë fjalimin, ndërsa demokratët do ta kundërshtojnë.

comment Për komente lëvizni më poshtë
Sot mund të lexoni Shfletoni kopertinat