Kur autori nuk shet libra, por dhuron dije!

Kultura

Kur autori nuk shet libra, por dhuron dije!

Nga: Nijazi Halili Më: 5 nëntor 2026 Në ora: 11:12
Nijazi Halili

Misioni kulturor, akademik dhe kombëtar i autorit Nijazi Halili për përhapjen falas të librit dhe dijes

Donacione në universitete, biblioteka, akademi dhe institucione kulturore në Kosovë dhe në arenën ndërkombëtare

Periudha: 2018–2026

Një kontribut për pasurimin e bibliotekave, promovimin e dijes dhe ndërkombëtarizimin e mendimit shkencor shqiptar.

Një filozofi e veçantë e autorësisë: libri si pasuri e përbashkët

Në një kohë kur libri shpesh vlerësohet edhe përmes tregut dhe përfitimit material, autori Nijazi Halili ka zgjedhur një rrugë tjetër: t'i dhurojë falas veprat e tij, duke e konsideruar librin jo vetëm si produkt të autorësisë, por mbi të gjitha si pasuri intelektuale, kulturore dhe kombëtare.

Deri më sot, sipas deklarimit të autorit, asnjë nga librat e tij nuk është shitur. Të gjitha veprat janë dhuruar pa pagesë, me synimin që ato të arrijnë te lexuesit, studiuesit, studentët, bibliotekat dhe institucionet arsimore e shkencore.

Kjo veprimtari nuk përfaqëson thjesht një akt bujarie, por një koncept të veçantë të përgjegjësisë së autorit ndaj shoqërisë, dijes dhe brezave të ardhshëm.

I. Republika e Kosovës

Akademia e Shkencave dhe Arteve e Kosovës – Prishtinë.

Biblioteka Kombëtare e Kosovës „Pjetër Bogdani” – Prishtinë.

Kolegji Iliria – Prishtinë.

Kolegji Universum – Kosovë.

Kolegji AAB – Prishtinë.

Kolegji UBT – Prishtinë.

Biblioteka „Ramadan Musliu” – Viti.

Komuna e Vitisë.

Dhurimi i veprave shkencore në këto institucione synon pasurimin e fondeve bibliotekare, zgjerimin e literaturës universitare dhe vënien e botimeve në dispozicion të studentëve, studiuesve dhe lexuesve.

II. Republika e Shqipërisë

9. Akademia Diplomatike Shqiptare – Tiranë.

Dhurimi i veprave shkencore nga fusha e marrëdhënieve ndërkombëtare, diplomacisë dhe shkencave politike, në funksion të pasurimit të literaturës profesionale dhe akademike.

III. Republika e Maqedonisë së Veriut

Universiteti i Tetovës – Tetovë.

Universiteti i Evropës Juglindore – Shkup.

TV Koha – Tetovë.

Teatri për Fëmijë – Shkup.

Në kuadër të bashkëpunimit akademik me Universitetin e Tetovës, autori ka marrë edhe Certifikatë Mirënjohjeje, të ndarë nga rektori Prof. Dr. Jusuf Zejneli.

Një dimension tjetër i kësaj veprimtarie është dhurimi i veprës Ndri(t)ësit e Kombit për Mevaip Abdiun, në TV Koha, Tetovë.

IV. Republika Franceze

14. Biblioteka e Annemasse-it – Francë.

Dhurimi i veprave shkencore si kontribut për prezantimin e krijimtarisë akademike shqiptare në hapësirën frankofone.

V. Konfederata Zvicerane – Gjenevë

15. Universiteti i Gjenevës (Université de Genève).

Dhurimi i dy veprave në gjuhën angleze:

Balkans, Peninsula of Crisis – Failure of Diplomatic Management.

Global Challenges in the XXI Century.

16. Biblioteka e Organizatës Botërore të Tregtisë (World Trade Organization – WTO Library), Gjenevë.

Dhurimi i literaturës shkencore në kuadër të pjesëmarrjes në WTO Public Forum 2026, të mbajtur më 15–17 shtator 2026, në Gjenevë.

Ky aktivitet përfaqëson një dimension të rëndësishëm të prezantimit ndërkombëtar të krijimtarisë shkencore shqiptare, veçanërisht në fushat e tregtisë botërore, ekonomisë politike ndërkombëtare dhe marrëdhënieve ndërkombëtare.

17. Konsullit të Republikës së Maqedonisë së Veriut në Gjenevë – Zvicër.

Dhurimi i veprave shkencore si gjest i komunikimit dhe miqësisë institucionale.

VI. Republika e Austrisë

18. Biblioteka Kombëtare Austriake – Vjenë (Österreichische Nationalbibliothek).

Vepra Balkans, Peninsula of Crisis – Failure of Diplomatic Management evidentohet në katalogun bibliotekar të këtij institucioni, duke përfaqësuar një gjurmë të pranisë së botimit në hapësirën bibliotekare austriake.

VII. Kanada

Dërgimi i veprave shkencore përmes Fitim Muharremit, si kontribut për promovimin e krijimtarisë akademike shqiptare në diasporë dhe në hapësirën intelektuale kanadeze.

VIII. Australi

Dërgimi i veprave shkencore përmes Prof. Dr. Enever Halilit, me synim promovimin e librit, përhapjen e dijes dhe prezantimin e studimeve shqiptare në komunitetin akademik dhe kulturor australian.

IX. Aktivitete të tjera akademike dhe ndërkombëtare

Në kuadër të veprimtarisë akademike dhe ndërkombëtare të autorit përfshihen gjithashtu:

Akademia Shqiptaro-Amerikane e Shkencave dhe Arteve – New York, SHBA.

CERN – Gjenevë, Zvicër, vizitë akademike.

Pjesëmarrja në WTO Public Forum 2026 – Gjenevë.

Aktivitetet akademike dhe komunikimi me institucione e personalitete shkencore ndërkombëtare.

Këto aktivitete paraqiten veçmas nga donacionet e librave dhe dëshmojnë angazhimin për bashkëpunim, komunikim dhe prezantim ndërkombëtar të krijimtarisë shkencore.

X. Diplomacia akademike dhe ndërkombëtarizimi i dijes

Veprimtaria e dhurimit të librave të autorit Nijazi Halili përfaqëson një angazhim për përhapjen e dijes, pasurimin e bibliotekave dhe zhvillimin e kulturës akademike.

Përmes kësaj nisme, literatura shkencore nga Kosova dhe hapësira shqiptare prezantohet në institucione të ndryshme arsimore, shkencore dhe kulturore në Evropë, Amerikën e Veriut dhe Australi.

Kjo veprimtari ka rëndësi të veçantë në aspektin e diplomacisë akademike dhe kulturore. Libri shërben si instrument komunikimi ndërmjet shoqërive, institucioneve dhe kulturave të ndryshme, duke krijuar ura të bashkëpunimit intelektual përtej kufijve shtetërorë.

Dhurimi i veprave shkencore nuk është vetëm një akt simbolik, por një kontribut në zhvillimin e mendimit kritik, kërkimit shkencor dhe edukimit të gjeneratave të ardhshme.

XI. Një rrugëtim tetëvjeçar, nga Kosova drejt institucioneve akademike ndërkombëtare

Periudha 2018–2026 përfaqëson një rrugëtim të vazhdueshëm të autorit për ta bërë dijen më të qasshme dhe për ta çuar librin përtej bibliotekës personale.

Nga institucionet akademike të Kosovës deri te Universiteti i Gjenevës, Biblioteka e Organizatës Botërore të Tregtisë, Biblioteka e Annemasse-it dhe Biblioteka Kombëtare Austriake, kjo veprimtari synon të krijojë një prani të literaturës shqiptare në hapësira të ndryshme ndërkombëtare.

Kanadaja dhe Australia e zgjerojnë më tej këtë rrugëtim përmes dërgimit të veprave në diasporën shqiptare.

Rëndësia e kësaj nisme nuk matet vetëm me numrin e institucioneve, por edhe me mundësinë që një vepër shkencore të konsultohet nga studentë, studiues dhe lexues që mund të mos kenë pasur ndryshe qasje në të.

Tetë shtete, tetë vite veprimtari dhe një filozofi e përbashkët: dija duhet të qarkullojë, libri duhet të lexohet dhe vepra duhet t'i shërbejë shoqërisë.

XII. Mesazhi i autorit

„Libri nuk duhet të mbetet vetëm në bibliotekën personale të autorit. Libri duhet të udhëtojë drejt universiteteve, bibliotekave, akademive dhe institucioneve kulturore, aty ku kërkohet dija, ku zhvillohet mendimi kritik dhe ku formohen gjeneratat e ardhshme.

Për mua, çdo libër i dhuruar përfaqëson një kontribut në pasurimin e dijes dhe një urë komunikimi ndërmjet institucioneve, studiuesve dhe shoqërisë.

Deri më sot, asnjë libër nuk e kam shitur. Kam zgjedhur t'i dhuroj veprat e mia, sepse besoj se vlera e një libri nuk qëndron vetëm te çmimi i tij, por te ndikimi që mund të ketë në mendjen e një lexuesi dhe në formimin e një brezi.

Besoj se investimi në dije është një nga trashëgimitë më të çmuara që mund t'u lëmë brezave që vijnë.”

XIII. Përfundim: Pasuria e dijes nuk shitet, ajo dhurohet!

Në fund të këtij rrugëtimi, veprimtaria e autorit Nijazi Halili përfaqëson një filozofi të autorësisë që e vendos dijen mbi përfitimin material dhe përgjegjësinë intelektuale mbi interesin personal.

Një libër i dhuruar mund të bëhet pjesë e një biblioteke universitare, të konsultohet nga një student, të shërbejë si burim për një studiues dhe të ruhet për brezat e ardhshëm.

Kjo është arsyeja pse dhurimi i librave merr një kuptim më të gjerë se një akt individual: ai shndërrohet në një kontribut kulturor, akademik dhe kombëtar.

Autori nuk e ndërton trashëgiminë vetëm duke shkruar libra, por edhe duke ua hapur të tjerëve dyert drejt dijes.

Pasuria e dijes nuk shitet, ajo dhurohet!

Sot mund të lexoni Shfletoni kopertinat