Një situatë e pazakontë ka ndodhur të shtunën paradite në Kuvendin e Kosovës, ku autoritetet e sigurisë kanë ndërhyrë për të evakuuar të gjithë deputetët, përfaqësuesit e mediave dhe të pranishmit e tjerë, pas raportimit për një kërcënim me bombë në ndërtesën e institucionit më të lartë ligjvënës në vend.
Ngjarja ka ndodhur pak para nisjes së seancës konstituive të legjislaturës së re të Kuvendit, duke detyruar shtyrjen e saj për në orët e mbrëmjes, deri në përfundimin e kontrolleve dhe hetimeve të sigurisë.
Policia e Kosovës ka njoftuar se ka marrë një alarm për bombë përmes një mesazhi kërcënues, i cili – sipas burimeve paraprake – dyshohet se ka ardhur nga Serbia. Njësitë speciale për deminim dhe kontroll të objekteve kanë mbërritur menjëherë në vendngjarje dhe kanë nisur hetimet për të verifikuar saktësinë e kërcënimit.
Ndërkohë, Prokuroria dhe Policia kanë dalë me deklarata të ndara, ku njëra përmend mesazh me zë, ndërsa tjetra SMS si formë e kërcënimit – duke ngritur dyshime mbi koordinimin institucional dhe saktësinë e informacioneve.
Mehmeti: Pas një alarmi të tillë mund të qëndrojnë njerez të Vuçiqit
Analisti Faton Mehmeti në një prononcim për “Bota sot”, ka deklaruar se kërcënimi me bombë në Kuvendin e Kosovës, që dyshohet se ka ardhur nga territori i Serbisë, mund të jetë vepër e njerëzve të afërt me Vuçiqin dhe Radoicciqin, me qëllim të krijimit të tensioneve në Kosovë.
Sipas Mehmetit, Vuçiq po përpiqet të shmangë presionin e brendshëm nga protestat në Serbi, duke e zhvendosur vëmendjen tek Kosova.
Ai thekson se organet e sigurisë duhet të jenë shumë të kujdesshme, pasi destabilizimi i Kosovës mund të jetë pjesë e një strategjie të Vuçiqit për të shpëtuar pushtetin e tij.
“Vetëm se ka dalë informacione se telefonata është bëra nga territori i Serbisë çka jep me kuptu se ka pas një alarmi të tillë mund të qëndrojnë njerez të Vuçiqit. Me shumë mundesi janë njërez të lidhur me Radoiçiqin e që janë në krah të Vuçiqit e të cilët u intereson të destabilizojnë Kosovën.
Kjo edhe për faktin se në Serbi, Vuciqit i është ofruar laku tek fyti nga protestat atje, për të larguar presionin mundohet të trazojë Kosovën për të shpërqëndruar vëmendjen, fokusin dhe për të blerë kohë.
Kokën e tij Vuëiqi kërkon ta shëptojë në Kosovë, me alarmin me bombë, pasi paraprakisht dështoi plani i tij për destabilizim me 28 qershor në festën e Vidovdanit. Organet e sigurisë duhet të jenë shumë vigjilente në këtë kohë kur Vuçiqi po tenton me çdo kusht të shpëtojë veten me destabilizim të Kosovës”, ka thënë ai.
Racaj: Ky kërcënim duhet të shihet si një sulm ndaj rendit kushtetues dhe funksionimit demokratik të institucioneve të Republikës së Kosovës
Gjeneral major Muhamet Racaj e ka cilësuar kërcënimin me bombë në Kuvend si një incident serioz dhe sulm të drejtpërdrejtë ndaj rendit kushtetues dhe funksionimit demokratik të Kosovës.
Sipas tij, qëllimi është përhapja e frikës dhe destabilizimi institucional, pavarësisht nëse kërcënimi është i vërtetë apo i rremë.
Ai në një prononcim për “Bota sot” paralajmëroi se forca të caktuara, të brendshme apo të jashtme, po përpiqen të sabotojnë jetën politike dhe sigurinë shtetërore.
“Ngjarja e sotme në Kuvendin e Republikës së Kosovës, ku është raportuar një kërcënim me bombë që ka detyruar evakuimin e deputetëve dhe shtyrjen e seancës konstituive, është një incident serioz që ngre shqetësime të shumta në planin e sigurisë, stabilitetit institucional dhe klimës politike në vend. Më poshtë jepet një analizë për secilën prej çështjeve që ngritët:
Ky kërcënim duhet të shihet si një sulm ndaj rendit kushtetues dhe funksionimit demokratik të institucioneve të Republikës së Kosovës. Kuvendi është organi më i lartë përfaqësues dhe ligjvënës i vendit, dhe çdo tentativë për të ndërprerë ose frikësuar punën e tij përbën një akt destabilizues dhe të dënueshëm.
Një kërcënim i tillë, qoftë i rremë apo real, përbën sabotim të drejtpërdrejtë të jetës politike dhe institucioneve demokratike, dhe është një mesazh i qartë se forca të caktuara – të brendshme apo të jashtme – synojnë të cenojnë sigurinë dhe funksionimin normal të shtetit. Në aspektin simbolik, vendosja (ose paralajmërimi për vendosje) e një mjeti shpërthyes në Kuvend ka për qëllim të përhapë frikë, pasiguri dhe destabilizim”, thotë ai.
Racaj thotë se, në mungesë të një hetimi të përfunduar, nuk mund të përcaktohet me siguri kush qëndron pas kërcënimit me bombë në Kuvend, por mund të parashtrohen disa hipoteza.
Sipas tij, nuk përjashtohen grupime radikale të brendshme, individë me qëllime kriminale, struktura ilegale nga veriu, apo edhe aktorë të huaj që përfitojnë nga destabilizimi politik dhe institucional në Kosovë.
“Në mungesë të një hetimi të përfunduar, nuk mund të thuhet me siguri se kush qëndron pas, por mund të parashtrohen disa hipoteza bazuar në kontekstin aktual politik dhe të sigurisë në Kosovë:
Grupime të brendshme radikale ose të zhgënjyera politikisht, që mund të përdorin kërcënime për të ndikuar në zhvillimet politike, sidomos në momente kyçe si konstituimi i Kuvendit.
Individë apo grupe me qëllime kriminale, të cilët synojnë të destabilizojnë institucionet për të krijuar hapësirë për veprime ilegale.
Aktorë të jashtëm, përfshirë struktura ilegale nga veriu i Kosovës, që tradicionalisht janë kundër institucioneve të shtetit të Kosovës dhe mund të përdorin mjete hibride për të rritur tensionet.
Interesa të palëve që përfitojnë nga krizat politike dhe institucionale, përfshirë ndoshta edhe aktorë të huaj me interesa strategjike në rajon”, shprehet ai.
Në fund, ai vlerëson se ngërçi institucional, polarizimi politik dhe mungesa e konsensusit po krijojnë një ambient të brishtë në Kosovë, që mund të shfrytëzohet nga aktorë destabilizues.
Sipas tij, dobësimi i funksionimit normal të Kuvendit rrit frikën publike, pasigurinë institucionale dhe inkurajon veprime destruktive.
“Po, padyshim. Ngërçi institucional, polarizimi politik dhe mungesa e konsensusit për funksionimin normal të Kuvendit krijojnë një ambient të tensionuar, i cili mund të shfrytëzohet nga individë apo grupe me synime destabilizuese.
Kur institucionet kyçe si Kuvendi nuk funksionojnë normalisht, kjo:
Dëmton perceptimin publik për stabilitetin politik, duke rritur ndjeshmërinë dhe frikën në publik.
Inkurajon aktorët destruktivë, sepse shohin një terren të dobësuar për të vepruar.
Rrit pasigurinë institucionale dhe cenueshmërinë e rendit demokratik, veçanërisht në një vend si Kosova, ku balanca ndërmjet sigurisë dhe demokracisë është ende e brishtë.
Ky incident duhet të shërbejë si një thirrje për reflektim dhe mobilizim institucional, për të rritur kapacitetin e reagimit të organeve të sigurisë dhe për të nxitur përgjegjësi politike në mënyrë që Kuvendi dhe institucionet të funksionojnë pa pengesa. Siguria dhe demokracia janë të ndërvarura: kur dobësohet njëra, rrezikohet edhe tjetra. Prandaj është jetike që palët politike të tregojnë pjekuri dhe që institucionet e sigurisë të zbardhin sa më shpejt këtë kërcënim, duke siguruar qetësi dhe rend publik”, - përfundon ai për “Bota sot”.