Për një Qeveri Kujdestare me mandat njëvjeçar

Opinione

Për një Qeveri Kujdestare me mandat njëvjeçar

Nga: Ilir Çumani Më: 27 tetor 2026 Në ora: 09:20
Ilir Çumani

Në cilësinë e përfaqësuesit të shoqërisë civile, e konsideroj të nevojshëm hapjen e një debati të gjerë publik mbi dorëheqjen e qeverisë Rama dhe mundësinë e një zgjidhjeje institucionale që garanton funksionimin demokratik të shtetit, pavarësinë e institucioneve dhe zhvillimin e zgjedhjeve të lira, të ndershme dhe të besueshme.

Në këtë kontekst, propozoj krijimin e një Qeverie Kujdestare me mandat njëvjeçar, me përgjegjësi të përcaktuara qartë për administrimin e vendit, menaxhimin e krizës së pazakontë politike, garantimin e funksionimit të institucioneve dhe përgatitjen e zgjedhjeve të reja.

Ky propozim mbështetet te interesi publik dhe jo te interesat e ndonjë partie apo grupimi politik. Synimi është të paraqitet një alternativë konkrete institucionale, e cila krijon kushtet për rikthimin e besimit te institucionet dhe garanton që vullneti i qytetarëve të shprehet lirisht përmes votës.

Pse një mandat njëvjeçar?

Sipas vlerësimit tim, një qeveri teknike me mandat vetëm disamujor nuk do të kishte kohën e nevojshme për të përmbushur në mënyrë të plotë përgjegjësitë e saj dhe për të krijuar garancitë e duhura për një proces zgjedhor të besueshëm.

Një mandat tepër i shkurtër rrezikon ta kufizojë veprimtarinë e saj në menaxhimin e përkohshëm të situatës, pa krijuar hapësirën e nevojshme për të përgatitur administrimin e paanshëm të zgjedhjeve dhe për të konsoliduar kushtet institucionale që kërkon një proces demokratik.

Për këtë arsye, mandati njëvjeçar propozohet si një periudhë e përcaktuar, e mjaftueshme për përmbushjen e detyrave të kësaj qeverie, por edhe e kufizuar për të shmangur shndërrimin e saj në një pushtet të zakonshëm politik. Ky mandat duhet të shoqërohet me objektiva të qarta, përgjegjësi të matshme dhe mekanizma transparence e llogaridhënieje.

Përbërja e Qeverisë Kujdestare: kushti themelor i besueshmërisë

Pika më e rëndësishme e këtij propozimi është përbërja e Qeverisë Kujdestare.

Ajo duhet të përbëhet nga profesionistë të pavarur, me integritet të lartë dhe autoritet publik, si juristë, ekonomistë dhe personalitete akademike të shkencave politike, të cilët kanë dëshmuar ndër vite paanshmëri dhe nuk kanë lidhje apo varësi partiake.

Nuk mjafton që anëtarët e kësaj qeverie të jenë thjesht profesionistë të fushave të tyre. Ata duhet të kenë dëshmuar, përmes qëndrimeve, veprimtarisë dhe sjelljes së tyre publike, pavarësi në gjykim, paanshmëri në vendimmarrje dhe integritet të pakompromis.

Pavarësia nga partitë politike nuk duhet të jetë vetëm një deklaratë, por një kriter themelor për përzgjedhjen e çdo anëtari të kësaj qeverie.

Besueshmëria e Qeverisë Kujdestare do të varet drejtpërdrejt nga cilësitë njerëzore e profesionale të anëtarëve të saj, nga transparenca e procesit të përzgjedhjes dhe nga aftësia e tyre për të vepruar në funksion të interesit publik, pa iu nënshtruar ndikimeve apo presioneve partiake.

Një mandat i kufizuar, me përgjegjësi të qarta

Qeveria Kujdestare nuk duhet të shndërrohet në instrument të asnjë force politike dhe as të përdoret për të favorizuar një palë kundrejt tjetrës. Ajo duhet të jetë një mekanizëm i përkohshëm institucional, me mandat të përcaktuar, kompetenca të qarta dhe detyrimin për të garantuar administrimin e paanshëm të vendit dhe kushtet për zhvillimin e zgjedhjeve të lira, të ndershme dhe demokratike.

Përmbushja e këtij misioni kërkon transparencë në vendimmarrje, respektim të ligjit, përgjegjshmëri institucionale dhe llogaridhënie publike. Çdo veprim i saj duhet të udhëhiqet nga interesi i vendit dhe nga nevoja për të garantuar barazinë e subjekteve politike përpara institucioneve.

Mandati i saj duhet të përfundojë me përmbushjen e detyrave të përcaktuara dhe me kalimin e përgjegjësive te institucionet që dalin nga një proces zgjedhor i lirë dhe i ndershëm, në përputhje me Kushtetutën dhe ligjet në fuqi.

Një thirrje për përgjegjësi institucionale

Si përfaqësues i shoqërisë civile, këtë propozim e parashtroj si një kontribut në debatin publik dhe si një thirrje për përgjegjësi politike e institucionale.

Qëllimi nuk është favorizimi i një pale politike, por krijimi i kushteve që qytetarët të shprehin vullnetin e tyre të lirë dhe që vota e tyre të respektohet plotësisht. Për këtë nevojiten institucione të besueshme, administrim i paanshëm dhe njerëz që e vendosin interesin publik mbi çdo interes partiak.

Shqipëria ka nevojë për një zgjidhje institucionale që rikthen besimin e qytetarëve, forcon pavarësinë e institucioneve dhe krijon kushtet për një proces zgjedhor të besueshëm. Në këtë kuadër, një Qeveri Kujdestare, e përbërë nga profesionistë të pavarur dhe me integritet, mund të jetë objekt i një debati serioz publik dhe institucional.

Ky është thelbi i propozimit tim: një zgjidhje në shërbim të vendit, e mbështetur te pavarësia, integriteti, përgjegjësia dhe interesi publik.

Sot mund të lexoni Shfletoni kopertinat